พิซซ่าหน้าสับปะรด

ช่วงก่อน เห็นรูป เห็นบทความ เห็นข่าวเกี่ยวกับพิซซ่าฮาวายเอี้ยนบนอินเตอร์เน็ทเยอะมาก หันไปทางไหนก็เจอพิซซ่าหน้าสับปะรด เหตุเพราะคนที่ริเริ่มทำพิซซ่าฮาวายเอี้ยนเสียชีวิตลง ตอนแรกไม่ได้สนใจอะไรมากมาย แค่อ่านผ่านๆ นึกว่าเป็นคนอิตาเลียน หรือไม่ก็ริเริ่มทำขึ้นที่ฮาวายอะไรก็ว่าไป แต่มาสนใจอ่านรายละเอียดเพราะที่จริงแล้ว คนคนนั้นไม่ใช่คนอิตาเลียน ไม่ใช่คนฮาวาย แต่ว่าเป็นคนสัญชาติแคนาดา … แถมเชื้อสายกรีกอีกด้วย!!

จริงๆ เรื่องพิซซ่าฮาวายเอี้ยนเนี่ย บางข้อมูลบอกว่าเกิดที่เยอรมนี โดยพ่อครัวชื่อ Clemens Wilmenrod ในช่วงปี 1950 เป็นเหมือนแซนวิชหน้าเปิด มีขนมปัง แฮม ชีส สับปะรด และเชอร์รี่ เรียกว่า Toast Hawaii
แต่ข้อมูลนี้แพร่หลายน้อยกว่าเวอร์ชั่นที่จะเล่าต่อไปนี้ … ไหนๆ ตอนนี้อยู่แคนาดา ขอเล่าถึงเวอร์ชั่นที่ว่า พิซซ่าฮาวายเอี้ยนเกิดที่แคนาดาก็แล้วกันเนาะ

คุณตา Sotirios หรือ Sam Panopoulos เกิดที่กรีซเมื่อปี 1934 และอพยพมาแคนาดาเมื่อปี 1954 พอมาถึงก็ก่อร่างสร้างตัว ช่วยกันเปิดร้านอาหารกับพี่น้องอีก 2 คน ที่เมือง Chatham รัฐออนแทริโอ ร้านที่ว่านั้นขายอาหารอเมริกันทั่วๆ ไป เช่น แฮมเบอร์เกอร์ เฟรนช์ฟราย ต่อมาเริ่มทำพิซซ่าขายด้วยเพราะช่วงปี 1960 พิซซ่าเริ่มได้รับความนิยมในสหรัฐฯ นอกจากนั้น คุณตาให้สัมภาษณ์ว่า เคยมีลูกค้าเข้ามาทานอาหารที่ร้านแล้วเปรยๆ ว่า ทั่วทั้งเมือง Chatham เนี่ย ไม่มีร้านไหนขายพิซซ่า และอาหารจีนเลย คุณตาแกก็เลยเกิดไอเดีย เมื่อมีลูกค้าต้องการคุณตาก็จัดให้ คุณตาเลยเริ่มขายพิซซ่าและอาหารจีนไปด้วยตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา คุณตาแกเล่าว่า แกรู้จักและได้กินพิซซ่าครั้งแรกที่เมืองเนเปิ้ล ประเทศอิตาลี ระหว่างที่เดินทางอพยพมาแคนาดา โดยนั่งเรือมาจากกรีซแล้วเรือแวะจอดที่เนเปิ้ล พอมีร้านอาหารแล้วลูกค้าพูดถึงพิซซ่าก็เลยข้ามฝั่งไปทางสหรัฐฯ เพราะเริ่มมีร้านพิซซ่าบ้างแล้ว ทั้งไปลองชิม ทั้งเอาไอเดีย ทั้งเตรียมซื้ออุปกรณ์สำหรับทำพิซซ่า พอปี 1962 ตอนเตรียมพิซซ่าอยู่ในครัว คุณตาเกิดไอเดียใส่สับปะรดลงไปบนพิซซ่าด้วย ก็เลยเกิดพิซซ่าหน้าสับปะรดขึ้นที่แคนาดานี่เอง
คำถามต่อมา ถ้าริเริ่มทำพิซซ่าหน้าสับปะรดที่แคนาดา ทำไมเรียกว่าพิซซ่าฮาวายเอี้ยน? ทำไมไม่เป็นแคนาเดียนพิซซ่า คำตอบคือ สับปะรดที่คุณตา Sam เอามาใช้น่ะเป็นสับปะรดกระป๋องยี่ห้อ Hawaiian ก็เลยเรียกว่าพิซซ่าฮาวายเอี้ยน ด้วยประการฉะนี้แล
คุณตา Sam เพิ่งเสียชีวิตไปเมื่อวันที่ 8 มิ.ย. ที่ผ่านมานี่เอง ด้วยวัย 83 ปี

พิซซ่าฮาวายเอี้ยนเนี่ย คนไทยน่าจะชอบเพราะมีรสเค็มๆ หวานๆ เอาสับปะรดมาช่วยตัดความเลี่ยนของแป้ง ของแฮม และจริงๆ แล้ว มันก็ได้รับความนิยมมากเลยในระดับโลก ข้อมูลบอกว่า ในปี 1999 พิซซ่าฮาวายเอี้ยนเป็นพิซซ่าที่ขายดีที่สุดในออสเตรเลีย (ประมาณร้อยละ 15 ของพิซซ่าที่ขายทั้งหมดในปีนั้น) และเมื่อปี 2015 ที่สหราชอาณาจักรเขาทำการสำรวจพบว่าพิซซ่าฮาวายเอี้ยนเป็นพิซซ่าที่ขายกันแพร่หลายที่สุด แต่เมื่อปี 2016 มีการสำรวจที่สหรัฐฯ โดยจากการสอบถามผู้ใหญ่ ได้ความว่า สับปะรดเป็นส่วนประกอบของพิซซ่าที่คนไม่ชอบที่สุดเป็นอันดับ 3 รองจากแอนโชวี และเห็ด
เรื่องความชอบหรือไม่ชอบสับปะรดบนพิซซ่านี่เป็นเรื่องที่ฝรั่งเขาถกเถียงกันมานานแล้วนะ พวกที่ชอบก็บอกว่า มันอร่อยดี เป็นการเพิ่มรสชาติใหม่ๆ เข้าไปในพิซซ่า เป็นการพัฒนาประยุกต์สิ่งที่มีอยู่ เป็นพัฒนาการปกติของสิ่งต่างๆ บนโลกนี้ ส่วนคนที่ไม่ชอบ ก็มีตั้งแต่พวกยึดมั่นในสิ่งที่เป็นมา บอกว่านี่มันไม่เคารพสูตรเดิม เอาสับปะรดมาใส่อยู่บนพิซซ่าได้ยังไง คนอิตาเลียนเขาไม่ทำกินกันนะแบบนี้ ที่อ่านๆ ดูส่วนใหญ่จะให้เหตุผลว่า รสชาติมันไม่เข้ากัน ข้อมูลหลายที่บอกว่า คนอิตาเลียนจะแยกรสชาติของอาหารอย่างชัดเจน ของคาวคือของคาว จะไม่เอารสหวานเข้ามาเกี่ยว ซึ่งพิซซ่ามันต้องเป็นของคาว จะเอารสหวานของสับปะรดเข้ามาปนมันไม่เข้ากัน

เมื่อต้นปีที่ผ่านมา นาย Guðni Th. Jóhannesson ประธานาธิบดีไอซ์แลนด์มาเปิดประเด็นเรื่องนี้อีกครั้ง ระหว่างการพูดคุยกับนักเรียนที่โรงเรียนมัธยมปลายแห่งหนึ่ง เขาบอกนักเรียนว่าเขาต่อต้านการใส่สับปะรดบนพิซซ่า แถมยังบอกด้วยว่า ถ้ามีอำนาจจะสั่งห้ามไม่ให้ใส่สับปะรดบนพิซซ่าเลย
ไม่รู้ล่ะว่าพูดจริงพูดเล่น แต่สิ่งที่ประธานาธิบดีพูดไปวันนั้นก็เปิดประเด็นทำให้ทั้งฝ่ายชอบและฝ่ายไม่ชอบออกมาให้ความเห็นกันใหญ่ คุณตาแซมก็เดือดร้อนไปด้วย เพราะสื่อมวลชนติดต่อไป ถามว่ามีอะไรจะพูดกับประธานาธิบดีไอซ์แลนด์ไม๊ คุณตาแซมแกบอกประมาณว่า ใครชอบอะไรก็ทำสิ แกคิดค้นพิซซ่าหน้าสับปะรดมาตั้งกะสมัยที่ประธานาธิบดีไอซ์แลนด์อาจจะยังไม่เกิดเลยด้วยซ้ำ คุณตาแอบมีอารมณ์ขัน บอกว่า ทางนู้นเขาขายปลาใช่ไม๊ อยากจะขายปลาก็เอาปลาใส่บนพิซซ่าสิ ขนาดนายจัสติน ทรูโด นายกรัฐมนตรีแคนาดาก็ร่วมวงไปกับเค้าด้วย โดยนายกฯ ทรูโดเขียนข้อความ tweet บอกว่า “I have a pineapple. I have a pizza. And I stand behind this delicious Southwestern Ontario creation. #TeamPineapple” ส่วน tweet ของ Canada ก็ออกมาร่วมแจมด้วย โดยโพสต์รูปพิซซ่าฮาวายเอี้ยนพร้อมบอกว่า นี่เป็นการคิดค้นของแคนาดา ไม่มีใครจะเอาชนะได้หรอก ทางฝ่ายสถานทูตไอซ์แลนด์ประจำลอนดอนก็โพสต์รูปพิซซ่าฮาวายเอี้ยน ขอบคุณมือดีที่ส่งไปให้ที่สถานทูตฯ พร้อมข้อความ “พิซซ่าหน้าสับปะรดจงเจริญ” … เออนะ การทูต การเมืองระหว่างประเทศก็มีอะไรกุ๊กกิ๊กน่ารักได้เหมือนกันนะ
ไม่รู้ว่าในไอซ์แลนด์ตอนนั้นเรื่องนี้ดราม่ากันมากน้อยแค่ไหน แต่ว่า ประธานาธิบดีถึงกับต้องมาโพสต์ Facebook บอกว่า เขาชอบสับปะรด เพียงแต่ไม่ชอบสับปะรดที่อยู่บนพิซซ่า แถมยังบอกว่า เขาไม่มีอำนาจในการออกกฎหมายที่จะห้ามคนไม่ให้ใส่สับปะรดบนพิซซ่านะ และจริงๆ แล้วเขาดีใจด้วยที่ไม่มีอำนาจนั้น เพราะ ประธานาธิบดีไม่ควรมีอำนาจแบบไร้ขอบเขต เขาคงไม่อยากอยู่ในตำแหน่งนี้ถ้าจะมีอำนาจสั่งห้ามสิ่งต่างๆ ที่เขาไม่ชอบได้ เขาคงไม่อยากอยู่ในประเทศแบบนั้น แต่ก็ยังปิดท้ายให้ยิ้มได้ว่า สำหรับพิซซ่าแล้ว เขาขอแนะนำ พิซซ่าหน้าซีฟู้ด

ในหลักฐานประวัติศาสตร์ พบการใช้คำว่า “พิซซ่า” ครั้งแรกตั้งแต่ศตวรรษที่ 10 นู่นเลย พบในเอกสารของเมืองชื่อ Gaeta ทางตอนกลางของอิตาลี เอกสารที่ว่าระบุว่า เจ้าของที่ดินบางแห่งจะต้องมอบพิซซ่า 12 อันให้กับบิชอปในทุกวันคริสต์มาสและวันอีสเตอร์ … นี่เหมือนการตักบาตรของชาวพุทธ หรือว่าเหมือนเป็นค่าสินบนนะ?? นอกจากนี้ ข้อมูลบอกว่าอาหารที่มีลักษณะคล้ายพิซซ่าในปัจจุบันเริ่มเกิดขึ้นตั้งแต่ยุคหินใหม่ (Neolithic Age หรือ New Stone Age) ซึ่งอยู่ระหว่าง 10,200-4,500 หรือ 2,000 ปีก่อนคริสตกาลนู่นเลย และพบว่ามนุษย์เราผสมวัตถุดิบต่างๆ ลงในขนมปัง หรือบนหน้าขนมปังเพื่อให้มีรสชาติอร่อยมากขึ้นเรื่อยมา ในยุคกรีกโบราณมีการทาขนมปังด้วยน้ำมัน เครื่องเทศ และเนยแข็ง ทางเปอร์เซียใส่ชีสกับอินทผลัม ฝั่งโรมันก็ทาขนมปังด้วยเนยแข็ง น้ำผึ้ง และใบกระวาน ในยุคโรมันมีการทำขนมปังทรงกลมซึ่งพออบเสร็จจะตัดเป็นชิ้นๆ เหมือนการตัดพิซซ่าในปัจจุบัน เลยเชื่อว่า พิซซ่าแบบปัจจุบันคงพัฒนาการมาจากขนมปังทรงกลมของโรมันนี่เอง จากการขุดค้นซากปรักหักพังของเมืองปอมเปอี ก็พบพื้นที่ที่เป็นเหมือนร้านพิซซ่าในปัจจุบันด้วย

พูดถึงพิซซ่าก็คงอดนึกถึงอิตาลีไม่ได้ พิซซ่าแบบที่เรารู้จักกันอยู่ในปัจจุบันเกิดขึ้นครั้งแรกที่เมืองเนเปิ้ล หรือ Napoli ในภาษาอิตาเลียน pizza napolitana ก็คือชื่อพิซซ่าที่เกิดขึ้นที่เมืองนี้ ใช้วัตถุดิบไม่กี่ชนิด แต่มีขายกันแพร่หลายมาก วัตถุดิบที่ว่า คือ แป้ง ซอสมะเขือเทศและชีสมอสซาเรลลา ดูเหมือนจะง่ายๆ ไม่ซับซ้อน แต่พิซซ่านาโปลิตานาเนี่ยเป็นเหมือนสมบัติของชาติเลยนะ เมื่อปี 1984 มีการจัดตั้งสมาคมพิซซ่านโปลิตานาดั้งเดิม เพื่อส่งเสริมและปกป้องรักษาไว้ซึ่งพิซซ่านโปลิตานาของแท้ดั้งเดิม นอกจากนี้ เมื่อปี 2009 ได้รับการรับรองสถานะจากสหภาพยุโรปเลยนะว่า ของแท้ดั้งเดิมต้องจากที่นี่ มาลองดูกันดีกว่าว่าพิซซ่านโปลิตานาของแท้จะต้องเป็นอย่างไร เขาว่าจะต้องทำจากมะเขือเทศ San Marzano ที่ปลูกในที่ราบภูเขาไฟทางใต้ของภูเขาไฟวิสุเวียส ต้องใช้ชีสมอสซาเรลลาจาก Campania ซึ่งเป็นชีสที่ทำจากนมควายที่เลี้ยงในพื้นที่ลุ่มของ Campania และ Lazio เท่านั้น นอกจากนี้ ชีสมอสซาเรลลาที่ว่านี้ก็ได้รับการขึ้นทะเบียนจากสหภาพยุโรปเช่นกัน พิซซ่าชนิดอื่นๆ ก็ได้รับการควบคุมเช่นกัน อิตาลีเขาออกกฎหมายเลยนะว่า พิซซ่าไหนมีสิทธิจะใช้ชื่อ Traditional Italian Pizza บ้าง เรียกว่ามีกฎหมายควบคุมกันตั้งแต่ชนิดของแป้ง วัตถุดิบ ขั้นตอนการอบ ไปจนถึงขั้นตอนการขาย รวมถึงกำหนดคุณสมบัติของคนที่ทำงานในร้านพิซซ่า “ดั้งเดิม” ด้วย เช่น จะต้องผ่านการเรียนในโรงเรียนที่ได้รับการยอมรับ รวมถึงต้องผ่านการฝึกงาน ในร้านพิซซ่า1 ปี ถ้าตรวจเจอว่าร้านไหนไม่ตอบโจทย์พวกนี้เสี่ยงที่จะโดนปิดเอาได้

คนไทยน่าจะคุ้นชินกับพิซซ่าที่มีซ้อสมะเขือเทศเป็นพื้นฐานหลัก แต่จริงๆ แล้ว มีการแบ่งพิซซ่าเป็น 2 กลุ่ม คือ pizze rosse หรือพิซซ่าสีแดง ใช้ซอสมะเขือเทศ และ pizze bianche หรือพิซซ่าสีขาว ไม่ใช้ซอสมะเขือเทศ
พูดถึงปริมาณการกินพิซซ่าของคนทั่วโลก มีการประเมินว่าในทุกๆ วัน จะมีคนสหรัฐฯ ประมาณร้อยละ 13 ที่กินพิซซ่าในวันนั้นๆ จากการสำรวจในปี 2004 พบว่าคนนอร์เวย์กินพิซซ่าปริมาณมากที่สุดในโลก เฉลี่ย 5.4 กก./คน/ปี ในปีนั้นนอร์เวย์ขายพิซซ่าแช่แข็งได้ 50 ล้านถาด (จำนวนประชากรประมาณ 5 ล้านคน) ปัจจุบันมีพิซซ่าขายในทุกมุมของโลก โดยมักจะมีการปรับใช้วัตถุดิบท้องถิ่น เพิ่มรสชาติที่ท้องถิ่นคุ้นเคย อย่างทางอินเดียก็จะมีเครื่องเทศเยอะหน่อย ที่ออสเตรเลียมีพิซซ่าเนื้อจิงโจ้ เนื้ออีมู เนื้อจระเข้ ไอซ์แลนด์เองก็ใส่กล้วยในพิซซ่ากันเป็นเรื่องปกติ ….. เดี๋ยวนะ ประธานาธิบดีไอซ์แลนด์มีปัญหากับสับปะรดบนพิซซ่า แต่คุณไม่มีปัญหากับกล้วยบนพิซซ่างั้นเหรอคะ บางที่ก็ทำพิซซ่าเป็นของหวาน ราดด้วยซอสชอคโกแลต โปะด้วยผลไม้ ด้วยถั่ว บ้างก็ทำพิซซ่าไฮโซ เคยมีการประมูลพิซซ่า 1 ถาดในราคา 2,400 ดอลลาร์สหรัฐ เป็นหน้ากุ้งลอบสเตอร์ที่ผ่านการแช่ในคอนยัค ไข่คาลเวียร์ที่ผ่านการแช่ในแชมเปญ ซัลมอนรมควันจากสกอตแลนด์ เนื้อกวาง และแผ่นทองคำ 24 กะรัต แต่จะว่าไปแล้ว นี่ยังไม่ใช่พิซซ่าที่แพงที่สุดนะ ไปเจอข้อมูลว่า พิซซ่าที่แพงที่สุดในโลกในปัจจุบันที่ขายกันจริงๆ คือพิซซ่า Luis XIII ที่ Salerno อิตาลี เป็นผลงานการคิดค้นของเชฟ Renato Viola เป็นพิซซ่าที่พิเศษตั้งแต่ขั้นตอนของการเตรียมแป้ง เพราะต้องใช้เวลาถึง 72 ชั่วโมง ส่วนของหน้าพิซซ่าประกอบด้วยชีสมอสซาเรลลาจากนมควาย ไข่คาลเวียร์ 3 ชนิด กุ้งลอบสเตอร์จากนอร์เวย์ และ Cilento (ทางตอนกลางของอิตาลี) แล้วก็โรยบางๆ ด้วยเม็ดเกลือทะเลสีชมพูจากออสเตรเลียที่ใช้มือเก็บ (hand picked grains of pink australian sea-salt) และเด็ดไปกว่านั้น พิซซ่านี้ไม่ขายที่ร้านนะจ๊ะ แต่ว่าเชฟ Renato พร้อมลูกมือ 1 คน และซอมเมอลิเยร์ (sommelier) อีก 1 คน จะมาเนรมิตให้เรากินที่บ้านเลยจ้า …. ที่บรรยายมานี้ เป็นพิซซ่าสำหรับ 2 คนและราคาอยู่ที่ 8,300 ยูโร (ราคาในอิตาลี) หากอยากจ้างมาทำที่ไทยคงต้องลองติดต่อเชฟเค้าดูว่าเค้าจะคิดราคายังไง ใครรู้ บอกกันด้วยค่า …

อ่านและเขียนเรื่องพิซซ่ามาตั้งนาน กลับนึกถึง 1 อย่าง นึกถึงผัดกะเพราบ้านเรา ถ้ามีการควบคุมแบบพิซซ่าของอิตาลีน่าจะดี จะได้เลิกเถียงกันว่า จะสามารถใส่ผัก ใส่ถั่วฝักยาว ใส่ข้าวโพดอ่อนลงไปด้วยได้หรือไม่ โดยส่วนตัวไม่ค่อยเดือดร้อนเรื่องผักที่ใส่เพิ่มเข้ามา แต่ขอเสนอให้มีการดูแลด้วยว่า ในผัดกะเพราจะต้องใส่ใบกะเพราอย่างน้อยเท่าไหร่ ถึงจะไม่เป็นการเอาเปรียบผู้บริโภคจ้า บางร้านล่ะรู้สึกเหมือนกินผัดกลิ่นกะเพราจ้า …

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s